In 2030 stoten we volgens het klimaatakkoord 49% minder broeikasgassen uit dan in 1990, zijn 1,5 miljoen huizen verduurzaamd, komt 70% van onze energie uit hernieuwbare bronnen en worden er geen (nieuwe) benzine-auto’s meer verkocht.

En dat is nog maar het begin: in 2050 wonen we aardgasloos, stoten we zelfs 90% minder broeikasgassen uit, zijn 7 miljoen huizen verduurzaamd en is de landbouw volledig klimaatneutraal.

Revolutionaire doelen ver van ons bed

Het is hartstikke goed (en hard nodig), zulke revolutionaire doelen in 2030 en 2050, maar het is ook nog erg ver van ons bed. En dus draaien we ons nog een keer lekker om. We vinden het belangrijk, maar namen geen maatregelen blijkt uit onderzoek.

En dat terwijl de boodschap eigenlijk is dat we nú in actie moeten komen, willen we in 2030 of 2050 die doelen halen. Maar hoe krijg je dat voor elkaar?

Gedragsverandering: morgen begin ik echt

Je gewoontes of gedrag veranderen is moeilijk. Denk aan je goede voornemens: meer sporten, minder drinken, maar tijd voor elkaar, minder op je telefoon kijken. Veel van ons houden het niet vol, want er is nogal wat moed, lef en doorzettingsvermogen voor nodig.

Veel mensen zijn bovendien wars van verandering of actie ondernemen, zeker als het niet ‘per se’ moet. Rokers stoppen vaak pas als ze serieuze klachten krijgen, we kopen pas een nieuwe fiets als de andere echt niet meer fietst en de zuinige koelkast komt er pas als de oude uit elkaar valt.

Duurzame verandering: nu begin ik echt

Hetzelfde geldt voor duurzame verandering. We hebben nu nog geen last van de gevolgen van bijvoorbeeld klimaatverandering (behalve dat het wat warmer en droger is), dus waarom zouden we actie ondernemen?

Omdat het hier bovendien om een ‘grote’, radicale verandering gaat die op alle gebieden van ons leven terugkomt (wonen, werken, vervoer, voeding), is het nog lastiger om te beginnen. Het heeft namelijk nogal wat impact op ons (dagelijks) leven.

Haast je langzaam

We hebben dus haast, maar nemen de tijd. Toch betekent de tijd nemen iets anders dan uitstellen. Al denkt mijn dochter hier anders over als ze ‘de tijd neemt’ om zich klaar te maken voor school.

Het is daarom belangrijk om voortdurend kleine stappen in de goede richting te zetten. Daarbij is het zaak om die kleine stappen te benadrukken. Dat geldt voor de overheid, maar ook voor bedrijven én de consument.

Kleine stappen: 8 tips voor duurzame verandering

Maar hoe help je de consument bij het zetten van kleine stappen? Je kunt daarbij de stappen van Stephen Guise uit zijn boek ‘Mini Habits’ gebruiken (aff.). En die kun je als organisatie (of overheid) ook gebruiken als je duurzame verandering bij de consument wilt stimuleren.

1. Kies de 'kleine gewoontes' en maak een plan

Allereerst is het belangrijk om na te denken over het gedrag dat je wilt veranderen, bij jouw of bij de consument. Pas als je de gewoontes hebt opgeschreven, kun je ze namelijk veranderen. Je zou kunnen denken aan minder vlees eten of minder hard rijden op de snelweg (dat bespaart brandstof)

Vervolgens is het belangrijk om een plan te maken: hoe kun je ervoor zorgen dat de consument die kleine gewoontes kan veranderen? Welke stappen moeten daarvoor door jou en de consument gezet worden? En hoe ga je daar voor zorgen?

2. Beantwoord de waarom-vraag

Daarna is het belangrijk om bij de waarom-vraag stil te staan: waarom wil je dit gedrag doorbreken? Wat is jouw drijfveer (of die van de consument) voor verandering? 

Omdat het beter is voor het milieu, of voor je portemonnee? Is het een marketingmiddel (en kun je dat wel maken?) of wil je trendsetter zijn in de markt? Als je de waarom-vraag vijf keer achter elkaar stelt, dan kom je beter tot de kern. 

Bedenk daarbij dat je hem niet alleen voor jezelf stelt, maar ook voor de consument: waarom zou jouw klanten ‘moeten willen veranderen’? Vergeet daarbij niet de duurzame vraag persoonlijk relevant te maken (lees er hier meer over).

3. Verbind met ingesleten gewoontes

Waarom eet je thuis die zak chips of drink je dat biertje? Omdat dat ‘hoort’ bij voetbal, Netflix of The Voice? De televisie is dan blijkbaar een trigger om een zak chips te pakken. Het ligt dan voor de hand om je nieuwe gedrag aan de oude gewoonte te verbinden en dus de trigger te veranderen.

Zie het als een nieuwe Pavlov-reactie. Ook als organisatie kun je klanten op die manier helpen. Wil je als supermarkt jouw klant een gezondere keuze voorschotelen? Vervang de Mars bij de kassa dan door een appel of leg de duurzame producten meer in het zicht.

4. Kies een beloning

We zijn gevoelig voor beloningen. Denk dus na over wat je de consument kunt bieden, bijvoorbeeld in de vorm van een korting, subsidie of een andere beloning. Daarbij kun je gebruikmaken van de triggers en drijfveren uit de vorige stap.

Wil je weten hoe je duurzaamheid leuk kunt maken? Eerder gaf ik daar al 8 tips voor.

5. Maak het zichtbaar én meetbaar

Guise gaf als tips om alles op te schrijven. De gewoonte, maar ook de momenten waarop je met die gewoonte bezig bent. Met een kalender of een disciplineschema, bijvoorbeeld. Maak het gedrag in ieder geval zichtbaar en meetbaar.

Een mooi voorbeeld hiervan zijn de ‘slimme thermostaat‘ of ‘energiemeters‘:  die geven inzicht in je gas- en energieverbruik en maken het meetbaar. Zo kun je zien wat het gevolg is van je oude en nieuwe gedrag. 

6. Denk klein

Zet niet te hoog in: laat de klimaatdoelen van 2030 en 2050 even los, en kijk naar kleine stapjes. We zijn geneigd om negatief te denken (“dat lukt ons toch nooit”), en dan doen we liever niets. 

Denk in plaats daarvan na over kleine stappen die wél haalbaar zijn, dat enthousiasmeert en motiveert. En dan komt die grote stap vanzelf!

7. Houd vol maar verwacht niet te veel

Door in kleine stappen te denken en niet te veel te verwachten, wordt het makkelijker om vol te houden. Daarbij is het ook belangrijk om niet gelijk op te geven als het niet lukt. Gaat het een keer mis? Jammer, morgen weer beter! Probeer positief te blijven.

Eerder schreef ik ook al een artikel waarin ik aangaf dat positief communiceren over duurzaamheid (beter) werkt, en waarom. Je kunt het artikel hier teruglezen.

8. Ga door tot het vanzelf gaat

Veranderen heeft tijd nodig. We zijn gewoontedieren, en nieuwe gewoontes aanleren gaat niet vanzelf, zeker niet als we in eerste instantie niet zo enthousiast waren. Heb een lange adem en houd vol tot het nieuwe gedrag een onbewuste handeling is geworden. Precies, een gewoonte!

Hoe werk jij aan duurzame verandering?

Ik ben ervan overtuigd dat deze 8 tips van Guise kunnen helpen bij gedragsverandering en het halen van de doelen uit het klimaatakkoord. Welke tips kun jij gebruiken bij het aanleren van nieuwe gewoontes bij jouw klanten? Ik hoor het graag van je! 


3 reacties

12 redenen om vandaag te beginnen met mvo - Voor Straks | Tekstschrijver duurzaamheid · 18 maart 2019 op 11:00

[…] Eerder schreef ik al een artikel over hoe je (klein) kunt beginnen met verandering. […]

Krijg je klant mee in 5 stappen - Voor Straks | Tekstschrijver duurzaamheid · 27 maart 2019 op 09:46

[…] Leestip: 8 tips voor duurzame verandering […]

8 manieren om duurzaamheid leuk te maken - Voor Straks | Tekstschrijver duurzaamheid · 27 juni 2019 op 14:14

[…] 8 tips voor duurzame verandering […]

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.